Người bệnh viêm gan B có nguy cơ gặp nguy hiểm do suy gan cấp nếu tự ý ngưng sử dụng thuốc kháng virus hoặc chậm trễ thăm khám định kỳ.
1. Sơ lược về bệnh viêm gan B
Viêm gan B là một căn bệnh truyền nhiễm gây ra bởi virus viêm gan B (HBV). Bệnh ảnh hưởng lớn đến hoạt động của gan, có thể gây nhiễm trùng gan thậm chí đe dọa đến tính mạng. Viêm gan B có thể xảy ra ở bất kỳ đối tượng nào.
Hiện nay, virus viêm gan B vẫn là mối đe dọa lớn đến sức khỏe toàn cầu. Viêm gan B mạn tính là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến suy gan, xơ gan, ung thư gan trên toàn thế giới.
Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hiện có hơn 2 tỷ người đã nhiễm bệnh với khoảng 400 triệu người trên thế giới mắc viêm gan B mãn tính, với 1,5 triệu ca nhiễm mới mỗi năm. Ở Việt Nam hiện nay số người nhiễm virus viêm gan B chiếm khoảng 20% dân số.
2. Suy gan cấp là gì?
Suy gan cấp tính được hiểu là tình trạng các tế bào gan bị tổn thương một cách ồ ạt bởi nhiều nguyên nhân khác nhau, kèm theo đó là các biểu hiện bệnh như vàng da, rối loạn đông máu, bệnh lý não gan (hôn mê gan), suy đa tạng…
Suy gan cấp gây suy giảm chức năng gan nhanh chóng do virus hủy hoại ồ ạt tế bào gan. Bệnh tiên lượng xấu nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, dẫn đến tổn thương nhiều cơ quan như hội chứng não gan, hội chứng gan thận, rối loạn đông máu, nhiễm khuẩn thứ phát.
Các triệu chứng khởi phát điển hình là: mệt mỏi, buồn nôn, chán ăn, vàng da, vàng niêm mạc, nước tiểu sẫm màu, chảy máu dưới da và niêm mạc, xuất huyết tiêu hóa cao và thấp, có thể xuất huyết não…
Virus viêm gan B là một trong những nguyên nhân gây suy gan cấp. Tỷ lệ tử vong của bệnh suy gan cấp luôn ở mức cao lên tới 50-90% nếu không được điều trị hợp lý.
3. Nguy cơ suy gan cấp do viêm gan B
Điều trị viêm gan B bằng thuốc kháng virus ( NAs) nhằm: ức chế virus sao chép, hạn chế quá trình tiến triển xơ gan, ung thư gan, dự phòng đợt bùng phát viêm gan B, dự phòng lây nhiễm và cải thiện chất lượng cuộc sống của người bệnh
Điều trị viêm gan B mạn với thuốc kháng virus NAs là điều trị lâu dài và có thể kéo dài suốt đời. Tuy nhiên vẫn có không ít trường hợp người bệnh tự ý dừng thuốc gây ảnh hưởng lớn đến quá trình điều trị.
Lý do khiến người bệnh đang điều trị lại tự dừng thuốc kháng virus có thể là:
- Do thời gian dùng thuốc kéo dài khiến bệnh nhân không kiên nhẫn
- Do sau một thời gian dài điều trị người bệnh thấy cơ thể bình thường, xét nghiệm cho kết quả tốt nên nghĩ không cần tiếp tục uống thuốc
- Do tin lời mách bảo của người khác hoặc người bệnh tự tìm hiểu thông tin không chính thống dừng thuốc NAs và chuyển sang uống thuốc nam, thuốc bắc…
Hậu quả khi tự dừng thuốc kháng virus viêm gan B mà không đi tái khám và có chỉ định của bác sĩ chuyên khoa có thể là:
- Virus viêm gan B hoạt động bùng phát trở lại, có thể dẫn tới suy gan cấp hoặc viêm gan tối cấp nguy hiểm tới tính mạng.
- Xơ gan, ung thư gan sớm xảy ra hơn.
- Lây truyền cho người khác nếu không có biện pháp dự phòng.
Người bệnh có chỉ định dùng thuốc điều trị viêm gan B cần dùng đều đặn, tuyệt đối không tự ý ngừng thuốc, việc này phải do bác sĩ chuyên khoa đang điều trị cho bệnh nhân chỉ định để giúp ức chế, ngăn chặn quá trình sao chép, tăng sinh và hoạt động của virus từ đó giảm nguy cơ tổn thương gan và các biến chứng về sau cũng như ngăn chặn lây truyền mầm bệnh cho những người xung quanh.
Nếu tuân thủ tốt, khả năng đáp ứng thuốc hiệu quả, nồng độ virus dưới ngưỡng phát hiện, người bệnh có thể có cuộc sống khỏe mạnh gần như người bình thường. Ngược lại, việc tự ý ngừng điều trị có thể khiến virus bùng phát, men gan tăng cao, suy gan cấp, hôn mê, ung thư gan, thậm chí tử vong.
4. Phương pháp phòng ngừa suy gan cấp
Để phòng ngừa suy gan cấp, chúng ta cần thực hiện lối sống khoa học, và một chế độ dinh dưỡng hợp lý. Dưới đây là một số lời khuyên hữu ích mà bạn có thể tham khảo:
- Chế độ dinh dưỡng lành mạnh: ưu tiên thực phẩm nhiều chất xơ, tránh các thực phẩm gây hại cho gan (đồ chiên rán, đồ chế biến sẵn, rượu bia)
- Duy trì cân nặng khoẻ mạnh
- Tập thể dục đều đặn phù hợp với thể trạng
- Luôn uống thuốc theo hướng dẫn
- Thông báo với bác sĩ về các loại thuốc đang dùng
- Không dùng thuốc bổ gan không rõ nguồn gốc
- Phòng lây nhiễm viêm gan B: Tránh tiếp xúc với máu và dịch tiết từ người khác
- Tiêm vắc xin đầy đủ
- Hạn chế và cẩn thận khi tiếp xúc hoá chất
5. Lời kết
Ở nhiều nước trên thế giới, viêm gan virus nói chung và viêm gan B nói riêng là nguyên nhân phổ biến gây suy gan cấp. Khi có dấu hiệu mệt mỏi, tức bụng, ăn uống kém, mắt vàng, tiểu vàng…, người bệnh cần thăm khám, đánh giá chức năng gan.
Người bệnh cũng cần chủ động theo dõi sức khỏe, tái khám định kỳ, thực hiện xét nghiệm chức năng gan, xét nghiệm đo tải lượng virus viêm gan B để tầm soát xơ gan, ung thư gan.
